Wystawa poświęcona kobietom, które zajmowały wyjątkowe miejsce w historii, legendach i kulturze Japonii. Punktem wyjścia jest postać onna bugeisha – kobiet wyszkolonych w sztukach walki, przedstawianych jako odważne, inteligentne i lojalne bohaterki, łączące wojenne umiejętności z ideałem kobiecego piękna. Ekspozycja ukazuje, w jaki sposób ich wizerunki funkcjonowały w japońskiej sztuce, literaturze i teatrze okresu Edo.
Prezentowane drzeworyty ukiyo-e ukazują wojowniczki nie tylko jako uczestniczki historycznych wydarzeń, lecz także jako bohaterki opowieści kształtujących zbiorową pamięć i wyobraźnię. Obrazy odwołują się do legend, kronik, dramatów kabuki i powieści wojennych, dzięki czemu stają się świadectwem kultury narracyjnej oraz sposobów przedstawiania kobiecej siły, sprawczości i heroizmu.
Wystawa proponuje również współczesne, inspirowane herstorią spojrzenie na rolę kobiet w dziejach Japonii. Przywołuje wyniki badań archeologicznych wskazujących na znaczący udział kobiet w działaniach wojennych oraz przypomina bohaterki, których dokonania przez wieki pozostawały na marginesie oficjalnych narracji historycznych.
Ekspozycja została podzielona na trzy części. Pierwsza poświęcona jest kobietom wspierającym mężczyzn – matkom, żonom i towarzyszkom, których rola okazywała się kluczowa dla ich przetrwania. Druga prezentuje sylwetki czterech najsłynniejszych japońskich wojowniczek, w tym jednej pozostającej do dziś bezimiennej. Ostatnia odsłona koncentruje się na postaci Nakano Takeko – uznawanej za ostatnią onna bugeisha – oraz dowodzonej przez nią kobiecej armii walczącej w ostatniej bitwie samurajów pod Aizu. W ten sposób wystawa staje się opowieścią o odwadze, determinacji i sprawczości kobiet, których historie na nowo odkrywane są z perspektywy XXI wieku.
Idea, scenariusz i aranżacja plastyczna wystawy: dr hab. Anna Król
Tekst: na podstawie materiałów prasowych Muzeum Manggha
