W NOMUS – Nowym Muzeum Sztuki można oglądać wystawę poświęconą historycznym i współczesnym sposobom przedstawiania natury oraz zmieniającym się relacjom między tym, co ludzkie, a tym, co pozaludzkie. To pierwsza wystawa z cyklu Każda sztuka dawna była kiedyś współczesna, który zestawia dzieła z różnych epok, by pokazać ciągłość wrażliwości i przemianę sposobu patrzenia na rzeczywistość.
Punktem wyjścia wystawy są nowożytne ryciny roślin – liści, traw i kwiatów – odczytywane nie tylko jako ilustracje naukowe, lecz także wizualne ślady zdumienia wobec samego istnienia form życia. Pokazują naturę jako autonomiczny obiekt poznania wyjęty z kontekstu użytkowego i symbolicznego, a cudowność rozumiana jest tu jako intensywność widzenia skupiona na materialnej złożoności i porządku nawet najbardziej niepozornych form biologicznych. Współczesne prace rozwijają tę postawę, przesuwając akcent z przedstawienia na relację i współistnienie. Natura nie jest już tylko oglądana, lecz staje się aktorem realnych procesów, takich jak wzrost, obieg, rozpad i regeneracja, w które włączone jest dzieło sztuki.
Wystawa zadaje pytanie o to, co się zmienia, gdy natura przestaje być traktowana jako temat, tło lub zasób. Prezentowane prace pozwalają zobaczyć ją jako materię posiadającą własną dynamikę: rosnącą, nasiąkającą, krążącą, ulegającą przekształceniom i wpływającą na ludzkie ciała, gesty oraz sposoby poznania. Zamiast jednej opowieści o naturze wystawa proponuje kilka równoległych perspektyw: naukową, estetyczną, cielesną, ekologiczną i materialną.
Zestawienie dawnych rycin botanicznych ze sztuką współczesną pozwala zobaczyć zarówno ciągłość, jak i przemianę sposobów myślenia o naturze. Dawne przedstawienia wyrastają z uważnej obserwacji i zachwytu nad złożonością form życia. Współczesne dzieła rozwijają tę wrażliwość, ale kierują uwagę również na procesy, współistnienie i materialne zależności. Nie chodzi więc o proste przeciwstawienie dawnego i nowego spojrzenia, lecz o pokazanie, jak zmieniają się pytania, które zadajemy naturze.
Na wystawie zobaczymy prace współczesnych artystów zestawione m.in. z kanonicznymi dawnymi dziełami botanicznymi jak Flora Prussica Johannesa Loeseliusa, Kreutterbuch Pietra Andrei Mattioliego czy Zielnik Szymona Syreńskiego ze zbiorów PAN Biblioteki Gdańskiej czy osiemnastowiecznymi pracami Barbary Reginy Dietzsch i Johanna Friedricha Schulzego ze zbiorów Pracowni Grafiki i Rysunku Oddziału Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku.
Osoby artystyczne: Agnieszka Brzeżańska, Bogna Burska, Honorata Martin, Teresa Murak, Alicja Patanowska, Agnieszka Polska, Łukasz Rusznica, Zofia Sobolewska Ursic, Teresa Tyszkiewicz, Rafał Wilk, Liliana Zeic, Jakub Julian Ziółkowski
Kuratorki: Aleksandra Grzonkowska, Maja Murawska
Źródło: materiały prasowe Muzeum Narodowego w Gdańsku
