Każdy zamek skrywa jakąś tajemnicę. O luksusowych apartamentach w Zamku Królewskim w Warszawie, przeznaczonych dla zagranicznych gości władz PRL, przez lata mówiono niewiele. Projekt nie doszedł do skutku, ale jego historia mówi dużo o politycznych ambicjach ekipy Edwarda Gierka. Odsłania też ścierające się wizje przyszłości Zamku – tak ważnego dla Polaków gmachu, wówczas odbudowywanego z wojennych zgliszcz. Dziś o tym mało znanym epizodzie organizatorzy opowiadają w formie wystawy.
Lata 70. XX w. – Zamek Królewski ponownie staje na swych fundamentach. Ma się stać muzeum polskiej historii i kultury, gotowym przyjąć tysiące, miliony odwiedzających. W części jego wnętrz powstaje jednak przestrzeń przeznaczona dla szczególnych gości. Reprezentacyjne salony, sale bankietowe, marmurowe łazienki, garderoby, kuchnie, chłodnie, windy i rozległe zaplecze mają służyć najwyższym rangą osobistościom odwiedzającym PRL.
Pomysł ten kłóci się z wizją środowiska skupionego wokół profesorów Stanisława Lorentza, Jana Zachwatowicza i Aleksandra Gieysztora – od lat zabiegającego o restytucję gmachu.
Przez pięć lat ścierają się odmienne idee zagospodarowania miejsca będącego tak ważnym symbolem polskiej historii i państwowości: czy ma służyć wszystkim, czy nielicznym?
Poza zamkowymi murami narasta jednak kryzys gospodarczy i polityczny, wskutek którego władza ostatecznie rezygnuje z pomysłu i żaden z VIP-ów nie przekracza progu ekskluzywnych wnętrz.
Dziś wystawa odtwarza fragment projektu porzuconego przed laty. Przestrzenie niegdyś przeznaczone na enklawę zbytku dla wybranych zostaną zaaranżowane zgodnie z zachowanymi projektami i zestawieniami zakupów.
Meble, lampy, tkaniny, szkło artystyczne i przedmioty dekoracyjne, przez lata rozproszone po zamkowych magazynach i biurach, powróciły do kontekstu, dla którego zostały wybrane.
Na wystawie prezentowane są także fotografie Chrisa Niedenthala, jednego z najwybitniejszych europejskich fotoreporterów, dokumentującego polską rzeczywistość przełomu lat 70. i 80. Pokazują Zamek w trakcie odbudowy – jeszcze nieukończony, pełen ludzi pochłoniętych pracą. Większość z nich nie była dotąd publikowana.
Zespół kuratorski: Zuzanna Potocka-Szawerdo, dr Mikołaj Baliszewski
Źródło: materiały prasowe Zamku Królewskiego w Warszawie