Język pereł to wystawa prac Celine Levitan (właśc. Celina Kędziera, ur. 1974), w których szycie staje się formą malarskiego myślenia. Artystka konsekwentnie mówi o swoich realizacjach jak o obrazach, mimo że powstają z tkanin, haftów oraz patchworkowych aplikacji, obficie dekorowanych cekinami, sztucznymi perłami czy plastikowymi kamieniami. Materiał nie pełni tu funkcji użytkowej. Staje się tworzywem obrazu: pozwala budować kolejne warstwy przedstawienia, nasycone kolorem, światłem i znaczeniami, których artystka, jak sama podkreśla, nie byłaby w stanie osiągnąć w klasycznym medium malarskim.
Prezentowane prace powstają intuicyjnie, bez szkiców i wcześniejszych planów. Kompozycje wyłaniają się stopniowo, prowadzone przez rytm szycia, gest i skojarzenia pojawiające się w procesie twórczym. Tytuły często rodzą się dopiero pod jego koniec, kiedy obrazy zaczynają odsłaniać własną narrację. Węże, koguty, języki, perły, oczy czy kobiece postaci tworzą tu nie tyle zamknięty system symboli, ile emocjonalny i intuicyjny język obrazów. Wszystkie prace są silnie autobiograficzne – artystka traktuje je jako zapis własnych doświadczeń, emocji, lęków, pragnień i wewnętrznych przemian.
Tytuł wystawy nawiązuje do jungowskich interpretacji perły jako symbolu transformacji: tego, co rodzi się z doświadczenia bólu, napięcia i konfrontacji z własnym wnętrzem. Język pereł staje się tu metaforą komunikowania tego, co wymyka się racjonalnemu opisowi i ujawnia się poprzez obrazy, sny oraz symbole. W twórczości Levitan szczególnie istotne staje się napięcie między tym, co intuicyjne i instynktowne, a tym, co ornamentalne, błyszczące i pozornie dekoracyjne. Sztuczne perły, cekiny i syntetyczne materiały nie imitują luksusu – przeciwnie, podkreślają kruchość i iluzoryczność społecznych wyobrażeń o pięknie, kobiecości czy tożsamości.
Ważnym elementem wystawy jest również dwustronne monidło Kobieca układanka / Lalka do ubierania, inspirowane papierowymi lalkami i tradycją retuszowanych portretów fotograficznych. Praca została pomyślana jako obiekt zachęcający widzów do wejścia w rolę bohaterki obrazu i skonfrontowania własnego doświadczenia z perspektywą artystki. Motyw składania, ubierania i konstruowania kobiecego wizerunku staje się tu opowieścią o tożsamości budowanej pomiędzy społecznym oczekiwaniem, cielesnością i indywidualnym doświadczeniem.
Wystawa prezentowana w Pawilonie Wyspiańskiego, plac Wszystkich Świętych 2, Kraków
Kuratorka: Delfina Jałowik
Źródło: materiały prasowe Bunkra Sztuki
